สิ่งที่สิงคโปร์ทำ ไม่ใช่แค่การสร้างรถไฟฟ้าสายใหม่ แต่สร้าง “เมือง” ขึ้นมาพร้อมๆ กัน!
ช่วงเดือนพฤษภาคม 2567 ระหว่างที่ผมนั่งส่อง Google Earth ไปเรื่อยเปื่อย ผมเลื่อนไปเจอโครงการพัฒนาเมืองใหม่ในย่าน Tengah ของสิงคโปร์ ซึ่งเป็นการสร้างเมืองใหม่รับการมาของรถไฟฟ้าสาย Jurong Region Line ที่กำลังก่อสร้าง ดูเป็นโครงการที่ยิ่งใหญ่มาก เลยไปค้นข้อมูลเพิ่มเติมมาเล่าครับ
รถไฟฟ้าสายใหม่ Jurong Region Line (JRL)
JRL เป็นเส้นทางใหม่ที่กำลังก่อสร้าง วางเป็นเครือข่าย 4 แฉกเข้าไปในพื้นที่ชานเมืองฝั่งตะวันตกของเกาะสิงคโปร์ มีจุดเชื่อมกับสายเดิมที่สถานี Jurong East ซึ่งใครเคยไปเที่ยวสิงคโปร์อาจพอคุ้นชื่ออยู่บ้าง ในภาพเส้นสีฟ้าคือแนวรถไฟฟ้าสายใหม่นี้
ตามแผน ณ เดือนพฤษภาคม 2567 รถไฟฟ้าสายนี้จะทยอยเปิดเป็นช่วงๆ ตั้งแต่ปี 2026 ไปจนถึงปี 2029 (พ.ศ. 2569-2572) ซึ่งล่าช้ากว่าแผนเดิมพอสมควร เพราะติดปัญหานำเข้าแรงงานก่อสร้างช่วงโควิด
สร้างเมืองใหม่ทั้งเขต Tengah ขึ้นมาจากศูนย์
สิงคโปร์ไม่ได้คิดจะสร้างแค่เส้นทางรถไฟฟ้าขึ้นมาเฉยๆ แบบที่บ้านเรามักจะทำ แต่มีการ “บูรณาการกันทุกภาคส่วน” (ขอยืมศัพท์ราชการไทยมาหน่อย) เพื่อสร้างเมืองใหม่ พัฒนาเขตที่อยู่อาศัยใหม่ขึ้นมาจากศูนย์ ชื่อว่า Tengah
พื้นที่นี้ย้อนไปช่วงปี 2017 ยังเป็นที่ว่างโล่งๆ อยู่เลย แต่ตามแผนจะแบ่งเป็น 5 โซนย่อย (ขอเรียกว่าแขวงละกัน)
- Plantation
- Garden
- Park
- Brickland
- Forest Hill
แต่ละแขวงจะออกแบบธีมของคอนโดมิเนียมและสภาพแวดล้อมให้ต่างกันไปตามชื่อ ไม่ให้ดูน่าเบื่อ อย่าง Brickland อาคารจะออกมาเป็นสีโทนอิฐแดง ทั้งโครงการจะสร้างคอนโดมิเนียมถึง 42,000 ยูนิตในตู้มเดียว และไซต์ก่อสร้างที่เห็นยิบๆ ในภาพไม่ใช่บ้านเป็นหลังๆ แต่เป็นคอนโดอาคารสูงทั้งหมด
นอกจากที่อยู่อาศัย ใน Masterplan ยังมีโซน JID ซึ่งเป็นเขตธุรกิจด้านนวัตกรรม รวมบริษัทด้านเทคโนโลยี ที่กำลังพัฒนาไปพร้อมกันด้วย
วางเมืองให้เป็นระเบียบตั้งแต่วันแรก
การพัฒนาเริ่มจากพื้นที่โล่งทั้งหมด ตั้งแต่ตัดถนนเป็น block พร้อมวางระบบสาธารณูปโภคใต้ดิน ทั้งสายไฟฟ้า สายสื่อสาร ประปา ท่อน้ำเสีย โดยออกแบบโครงข่ายถนนให้เป็นระเบียบตั้งแต่แรก ตามแนวรถไฟฟ้าที่ผ่านเมืองนี้ถึง 4 สถานี และเตรียมเส้นทางรถเมล์ในเมืองที่เชื่อมกับ Bus Interchange ตามแนวรถไฟฟ้าสายหลักอย่างสถานี Jurong East และ Bukit Batok
ภายในแต่ละ block นอกจากคอนโดมิเนียมอาคารสูงแล้ว ยังมีศูนย์การค้า ลานชุมชน ศูนย์อาหาร สวนสาธารณะ คลินิกชุมชน และโรงเรียน แทรกตัวอยู่อย่างทั่วถึงตามสไตล์ย่านที่อยู่อาศัยของสิงคโปร์ และมี Tengah Town Centre เป็นศูนย์ชุมชนกลางเมือง รวมห้างเล็กๆ สวนสาธารณะ สนามเด็กเล่น ศูนย์เลี้ยงเด็ก และศูนย์กีฬา
ทั้งหมดนี้สร้างโดยรัฐบาลสิงคโปร์ ผ่านหน่วยงาน Housing & Development Board (HDB) ที่คล้ายๆ การเคหะแห่งชาติของบ้านเรา ด้วยเป้าหมายให้ประชาชนสิงคโปร์ทุกคนมีบ้านคุณภาพดีเป็นของตัวเอง ใครเพิ่งเคยได้ยินชื่อ HDB แนะนำให้ลองหาอ่านเพิ่ม จะเห็นเลยว่ารัฐที่ให้ความสำคัญกับประชาชนเขาคิดกันยังไง
แล้วบ้านเราล่ะ
อยากให้บ้านเรามีการพัฒนา “เมืองใหม่” ที่เป็นรูปธรรมแบบนี้บ้าง ที่ผ่านมาผมเห็นโครงการตัดถนนสายใหม่ใน กทม. หลายสาย ไม่ว่าจะเป็นถนนพรานนก-พุทธมณฑลสาย 4 หรือถนนกรุงเทพกรีฑาตัดใหม่ ที่รัฐสร้างให้แค่ถนนสายหลักเส้นนั้น แต่ไม่ได้วางแผนพัฒนาถนนเชื่อมต่อ จัดรูปแปลงที่ดิน หรือออกแบบให้เป็นเมืองจริงๆ
บรรดาบริษัทอสังหาก็ต้องไปรวบรวมที่ดินกันเองเพื่อสร้างหมู่บ้าน จนเรามีแต่ชุมชนล้อมรั้วรูปร่างแปลกๆ แทรกไปตามแปลงที่ดินที่แต่ละโครงการซื้อหามาได้ และทุกโครงการเข้าออกทางเดียว มาเจอกันที่ถนนเส้นหลัก แทนที่จะมีถนนสายรองช่วยระบายรถออกจากเส้นหลักให้การจราจรไหลได้สะดวก
ส่วนที่ดินรัฐแปลงใหญ่ใจกลางเมืองที่มีอยู่หลายแห่ง ก็ไม่ค่อยถูกนำมาพัฒนาเป็นที่อยู่อาศัยเชิงสวัสดิการประชาชนแบบนี้เท่าไหร่ ก็หวังว่าบ้านเราจะได้เห็นการพัฒนาแบบนี้ไวๆ ครับ
ข้อมูลเพิ่มเติมเรื่อง HDB: Propholic / The Cloud / TODAY (ข้อมูล ณ พฤษภาคม 2567)