หน้าฝนกลับมาทีไร ชาวกรุงเทพฯ อย่างเราๆ ก็คงเริ่มกังวลว่า “ปีนี้น้ำจะท่วมอีกไหมนะ?” หลายคนเริ่มถามหาอุโมงค์ยักษ์ของ กทม. ว่าอุโมงค์พวกนี้อยู่ตรงไหน มีกี่แห่ง สร้างเสร็จใช้งานได้จริงหรือยัง บทความนี้เลยมาสรุปให้อีกทีครับ
อุโมงค์ระบายน้ำ หรือ “อุโมงค์ยักษ์” ที่ กทม. สร้าง จัดเป็นระบบ “เส้นเลือดใหญ่” ที่จะพามวลน้ำฝนจากพื้นที่ต่างๆ ส่งตรงออกสู่แม่น้ำสายหลักอย่างแม่น้ำเจ้าพระยา หรือลงทะเลให้เร็วที่สุด ถ้าเปรียบคลองต่างๆ เหมือนถนนใหญ่ที่รับรถมาจากซอยย่อยหรือบ้านคนริมถนน อุโมงค์ยักษ์ก็เหมือนทางด่วนที่ช่วยให้รถวิ่งตัดตรงสู่ปลายทางได้แบบไม่ติดไฟแดง
ข้อมูล ณ มิถุนายน 2569 กทม. มีโครงการระบบอุโมงค์ระบายน้ำทั้งหมด 13 โครงการ แบ่งเป็น
✅ อุโมงค์ที่สร้างเสร็จพร้อมใช้งาน 6 โครงการ
- อุโมงค์ที่ 1 · อุโมงค์ประชาราษฎร์สาย 2
ระบายน้ำจากคลองเปรมประชากรบริเวณข้างโลตัสเตาปูน วิ่งไปใต้ถนนประชาราษฎร์สาย 2 ออกสู่แม่น้ำเจ้าพระยาที่ท่าเรือบางโพ ระยะทางประมาณ 1.88 กม. แก้ปัญหาน้ำท่วมในเขตบางซื่อ จตุจักร หลักสี่ และดอนเมือง - อุโมงค์ที่ 2 · อุโมงค์บึงมักกะสัน
ระบายน้ำจากบึงมักกะสัน วิ่งตามแนวทางด่วนดินแดง ถึงคลองเตยแล้วออกสู่แม่น้ำเจ้าพระยาบริเวณย่านสถานีแม่น้ำของการรถไฟฯ ระยะทางประมาณ 5.98 กม. แก้ปัญหาน้ำท่วมในเขตวัฒนา ปทุมวัน ราชเทวี พญาไท ห้วยขวาง และดินแดง - อุโมงค์ที่ 3 · อุโมงค์คลองแสนแสบ
ระบายน้ำจากท้ายบึงพระราม 9 ที่เป็นจุดบรรจบของคลองแสนแสบกับคลองลาดพร้าว มุดใต้คลองแสนแสบจนถึงคลองตัน แล้ววิ่งไปใต้ถนนสุขุมวิท 71 มาปล่อยน้ำที่สถานีสูบน้ำคลองพระโขนง ระยะทางประมาณ 5.11 กม. แก้ปัญหาน้ำท่วมในเขตห้วยขวาง บางกะปิ บึงกุ่ม วัฒนา วังทองหลาง และลาดพร้าว - อุโมงค์ที่ 4 · อุโมงค์คลองบางซื่อ
ระบายน้ำจากคลองบางซื่อบริเวณถนนรัชดาภิเษก (แถวบุญถาวร) วิ่งไปใต้แนวคลองบางซื่อ ออกแม่น้ำเจ้าพระยาที่เกียกกาย ระยะทางประมาณ 6.40 กม. แก้ปัญหาน้ำท่วมในเขตห้วยขวาง ดินแดง พญาไท จตุจักร ลาดพร้าว วังทองหลาง บางซื่อ และดุสิต - อุโมงค์ที่ 5 · อุโมงค์หนองบอน
ระบายน้ำจากบึงหนองบอน วิ่งใต้คลองหนองบอน คลองตาช้าง ถนนศรีนครินทร์ ถนนอุดมสุข ซอยอุดมสุข 29 ถนนสุขุมวิท 101/1 (วชิรธรรมสาธิต) คลองบางนางจีน คลองบางอ้อ ไปออกแม่น้ำเจ้าพระยาข้างโรงพยาบาลบางนา ระยะทางประมาณ 9.20 กม. แก้ปัญหาน้ำท่วมในเขตประเวศ บางนา พระโขนง และสวนหลวง - อุโมงค์ที่ 8 · อุโมงค์คลองทวีวัฒนา
ระบายน้ำจากคลองทวีวัฒนาช่วงจุดตัดปากซอยเพชรเกษม 69 วิ่งใต้คลองทวีวัฒนาจนถึงคลองภาษีเจริญ ระยะทางประมาณ 2.03 กม. ที่ต้องทำอุโมงค์ตรงนี้เพราะเป็นคอขวด จุดที่แคบที่สุดของคลองทวีวัฒนา ขยายคลองไม่ได้ อุโมงค์จะช่วยส่งน้ำจากฝั่งธนตอนเหนือลงคลองภาษีเจริญ แล้วไปลงแม่น้ำเจ้าพระยาต่อไป
(ในภาพแผนที่ อุโมงค์ที่ 5 และ 8 ระบุสถานะว่าเตรียมเปิดใช้ปี 2569)
🚧 อุโมงค์ที่อยู่ระหว่างก่อสร้าง 5 โครงการ
- อุโมงค์ที่ 6 · อุโมงค์คลองเปรมประชากร
ระบายน้ำจากคลองถนน บริเวณทิศใต้ของสนามบินดอนเมือง วิ่งตามคลองวัดหลักสี่ แล้วเลี้ยวซ้ายวิ่งใต้คลองเปรมประชากรมาจนถึงรัชวิภา แล้วเลี้ยวไปใต้แนวถนนรัชดาภิเษก ถนนวงศ์สว่าง ออกสู่แม่น้ำเจ้าพระยาที่ใต้สะพานพระราม 7 ระยะทางประมาณ 13.40 กม. แก้ปัญหาน้ำท่วมในเขตดอนเมือง สายไหม บางเขน หลักสี่ และจตุจักร คาดว่าจะสร้างเสร็จปี 2572 - อุโมงค์ที่ 7 · อุโมงค์คลองแสนแสบส่วนต่อขยาย
ต่อขยายอุโมงค์ที่ 3 ไปตามแนวคลองแสนแสบ จากแถวซอยรามคำแหง 7 ยาวไปจนถึงซอยรามคำแหง 81 ระยะทางประมาณ 3.8 กม. แก้ปัญหาน้ำท่วมในเขตบางกะปิ สะพานสูง บึงกุ่ม และคันนายาว โครงการนี้มีปัญหาผู้รับเหมาไม่ยอมเข้าพื้นที่ก่อสร้าง อยู่ระหว่างยกเลิกสัญญาและเปิดประมูลใหม่ - อุโมงค์ที่ 9 · อุโมงค์คลองพระโขนง
ระบายน้ำจากคลองพระโขนงแถววัดยาง (อ่อนนุช 23) ซึ่งช่วงนั้นคลองค่อนข้างคดเคี้ยว อุโมงค์นี้จะตัดตรง พาน้ำวิ่งไปใต้ถนนอ่อนนุช ไปปล่อยลงที่สถานีสูบน้ำพระโขนงออกสู่แม่น้ำเจ้าพระยา ระยะทางประมาณ 2.65 กม. แก้ปัญหาน้ำท่วมในเขตคลองเตย วัฒนา และสวนหลวง คาดว่าจะสร้างเสร็จปี 2571 - อุโมงค์ที่ 10 · อุโมงค์คลองบางซื่อส่วนต่อขยาย
ต่อขยายอุโมงค์ที่ 4 ไปตามแนวคลองบางซื่อ ระยะทาง 1.7 กม. เพื่อไปรับน้ำจากคลองลาดพร้าวมาส่งออกแม่น้ำเจ้าพระยา แก้ปัญหาน้ำท่วมในเขตห้วยขวาง ลาดพร้าว และจตุจักร คาดว่าจะสร้างเสร็จปี 2572 - อุโมงค์ที่ 11 · อุโมงค์ส่วนต่อขยายบึงหนองบอน
ระบายน้ำจากคลองประเวศบุรีรมย์แถวร่มเกล้า มาจนถึงแยกประเวศ แล้ววิ่งใต้ถนนเฉลิมพระเกียรติ ร.9 มาปล่อยน้ำลงบึงหนองบอน ซึ่งเป็นแก้มลิงเก็บกักน้ำ รอระบายลงแม่น้ำเจ้าพระยาทางอุโมงค์ที่ 5 ต่อไป ระยะทางประมาณ 13.25 กม. แก้ปัญหาน้ำท่วมในเขตประเวศ ลาดกระบัง และสะพานสูง อยู่ระหว่างเปิดประมูลหาผู้ก่อสร้าง จะสร้างเสร็จประมาณปี 2573
📌 โครงการในแผนงานอนาคต 2 โครงการ
- อุโมงค์ที่ 12 · อุโมงค์คลองพระยาราชมนตรี
ระบายน้ำจากคลองภาษีเจริญบริเวณวัดนิมมานรดี (บางแค) ไปตามใต้คลองพระยาราชมนตรีจนถึงถนนเอกชัย แล้ววิ่งตามถนนเอกชัย ถนนจอมทอง ลงแม่น้ำเจ้าพระยาที่ดาวคะนอง ระยะทางประมาณ 9.195 กม. แก้ปัญหาน้ำท่วมในพื้นที่ฝั่งธนบุรีตอนใต้ - อุโมงค์ที่ 13 · อุโมงค์ถนนพิษณุโลก
ระบายน้ำจากย่านปทุมวันบริเวณสะพานเจริญผล ผ่านใต้ถนนบรรทัดทอง ถนนเพชรบุรี ถนนพิษณุโลก ลงแม่น้ำเจ้าพระยาแถวท่าเรือเทเวศร์ ระยะทางประมาณ 3.70 กม. แก้ปัญหาน้ำท่วมในเขตดุสิตและกรุงเทพฯ ชั้นใน
จากข้อมูลด้านบนจะเห็นว่าตอนนี้เรามีอุโมงค์ที่ใช้งานได้แล้ว 6 สาย ที่เหลือยังอยู่ระหว่างก่อสร้างหรืออยู่ในแผน เมื่อสร้างเสร็จทั้งหมดน่าจะช่วยให้น้ำฝนที่ตกในพื้นที่ต่างๆ ระบายออกสู่แม่น้ำและทะเลได้เร็วขึ้น
แต่สิ่งที่สำคัญไม่แพ้กันคือคูคลองสายย่อยและท่อระบายน้ำ ที่เป็นจุดรับน้ำส่งให้คลองหลักและอุโมงค์ที่เป็น “เส้นเลือดใหญ่” จึงต้องดูแลไม่ให้มีขยะอุดตัน และช่วยกันเป็นหูเป็นตาไม่ให้ใครทิ้งขยะลงท่อหรือคูคลองด้วยครับ
ใครอยากเช็กสถานการณ์ฝนและน้ำแบบเรียลไทม์ ดูต่อได้ที่ 7 ตัวช่วยจับตามองลมฟ้าอากาศ เตรียมพร้อมรับฝนถล่ม กทม.